Bursa Alliance Israélite Universelle Erkek ve Kız Okulları

okul
dini

Bursa Alliance Israélite Universelle Erkek ve Kız Okulları

Alliance Israélite Universelle (AIU) Bursa Okulu, Batı Avrupa Yahudilerinin, Osmanlı topraklarındaki Yahudi topluluklarının eğitim ve ekonomik koşullarını iyileştirmek amacıyla kurdukları modern okul ağının bir parçasıydı. Bursa’da 1886 yılında hem erkek hem de kız öğrenciler için açılan okul, zamanla gelişerek cemaatin en önemli eğitim kurumlarından biri hâline geldi. Tapu kayıtları ve yapı planları, okulun Altıparmak Caddesi’ne paralel biçimde konumlandığını göstermektedir. Yapı, avluya açılan bir giriş bölümünün ardından avluyu “U” şeklinde çevreleyen ana bina kompleksinden oluşuyordu. Kurum yalnızca temel eğitim vermekle kalmıyor; zanaat öğretimi ve ileri düzey Fransızca eğitimi de sunuyordu. Bunun yanında Yahudi medeni hukuku, dinî kurallar ve geleneksel metinleri kapsayan Talmud eğitimi de müfredatın önemli bir parçasını oluşturuyordu. Bu yönüyle okul, modern ve dinî eğitimi bir arada sunan özgün bir yapıya sahipti. Alliance Okulu’nun dikkat çekici özelliklerinden biri de zamanla Müslüman öğrencileri kabul etmeye başlamasıydı. Bu durum, okulun yalnızca Yahudi cemaatine hizmet eden bir kurum olmaktan çıkarak Bursa’nın farklı toplumsal kesimleriyle ilişki kurduğunu göstermektedir. I. Dünya Savaşı yıllarında faaliyetlerini sürdürmeye devam eden okul, savaşın yarattığı ekonomik zorluklardan ciddi biçimde etkilenmiştir. Mali sıkıntıların artması sonucunda kurum, 1920’li yılların sonlarında faaliyetlerine son vermiştir. Alliance Israélite Universelle Bursa Okulu, sıklıkla Geruş Sinagogu’nun üst kısmında yer alan ve daha sonra Gaziakdemir Okulu olarak kullanılan yapı ile karıştırılmaktadır. Oysa bu yapı, cemaatin geleneksel eğitim kurumlarından biridir ve Alliance Okulu ile doğrudan bağlantılı değildir. AIU Okulu, İstabl-ı Beyazid Mahallesi’nde bulunuyor ve gerek mimarisi gerekse eğitim anlayışı bakımından farklı bir karakter taşıyordu. Bugün fiziksel izleri büyük ölçüde ortadan kalkmış olsa da, Alliance Israélite Universelle Bursa Okulu, Bursa Yahudi cemaatinin modernleşme sürecinin ve Fransız kültürel etkisinin kentteki en önemli temsilcilerinden biri olarak hatırlanmaktadır.

Harita için JavaScript gerekir. Yapıların listesi:

Bursa Hayalet Yapılar Haritası